gebzegazete
ANKARA-BHA
Osmanlı arşivlerinden çıkarılan ve Mescid-i Aksa’nın orijinal tapu kaydını içeren tarihi belge, özel bir basımla kamuoyuna sunuldu.
“Defter-i Evkâf-ı Livâ-i Kuds-i Şerîf – Kudüs Vilayeti Vakıfları Defteri” adıyla bilinen bu paha biçilmez eser, Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü Arşiv Dairesi Başkanlığı tarafından 2015 yılında transkript edilerek aslına uygun şekilde basıldı.
Arşiv Dairesi Eski Başkanı Zeynel Abidin Türkoğlu’nun öncülüğünde yürütülen bu çalışma, Osmanlı Devleti’nin Defter-i Hâkânî geleneğine dayanıyor. Kudüs Projesi kapsamında hazırlanan bu özel yayın, Osmanlı’dan miras kalan zengin arşiv hazinelerinin tasnif edilmesiyle hem geçmişe ışık tutmayı hem de gelecek nesillere bu değerli mirası aktarmayı amaçlıyor.
Kanuni Sultan Süleyman döneminde yazılan ve “tapu tahrir defteri” olarak bilinen bu defterde, Kudüs vilayetinde bulunan vakıfların gelir ve giderleri kalem kalem kayıt altına alınmış durumda. Toplamda 3 bin 494 belgeyi içeren defterde, peygamberler, sultanlar, melikler, emirler ve şeyhler adına kurulmuş vakıflar yer alıyor. Bu belgeler, Osmanlı’nın Kudüs’e bakışını ve kutsal şehre gösterdiği ihtimamı gözler önüne seriyor.
Osmanlı medeniyeti, yönetimi altına aldığı bölgeleri işgal değil imar etmiş; Kudüs’ü mübarek ve şerefli bir belde olarak kabul ederek vakıflar aracılığıyla şehrin gelişimini sağlamış ve bu faaliyetleri titizlikle kayıt altına almıştır. Kudüs, tarih boyunca defalarca işgal edilip saldırıya uğramış olsa da Osmanlı’nın şefkat ve merhamet anlayışıyla hayat bulmuş, vakıflar sayesinde varlığını korumuştur.
Karakaş: Bu belge sadece bir tapu değil; Mescid-i Aksa’nın Müslümanlara ait olduğunun tarihî bir şahididir
Bu kutsal emanet yakın zamanda Arşiv Dairesi Eski Başkanı Zeynel Abidin Türkoğlu tarafından İsmail Karakaş’a hediye edildi. Karakaş, aldığı hediyenin manevi değerini şu sözlerle ifade etti: “Kudüs Şerîf bizimdir, bizim kalacaktır. Bugün hayatım boyunca unutamayacağım, manevi değeri tarifsiz bir hediye aldım. Bu belge sadece bir tapu değil; Mescid-i Aksa’nın Müslümanlara ait olduğunun tarihî bir şahididir. Hayatım boyunca saklayacağım, nesilden nesile aktarılacak ve kıyamete kadar Müslümanların olacak bu tapu, gönlümde bir miras, elimde bir emanet olarak kalacak.”
Bu özel basım, sadece bir tarih belgesi değil; aynı zamanda Kudüs’ün ruhunu, Osmanlı’nın adaletli ve merhametli yönetim anlayışını yansıtan bir medeniyet vesikası olarak değerlendiriliyor. Mescid-i Aksa’nın tapu kaydını içeren bu defter, geçmişin izlerini geleceğe taşıyan kutsal bir emanet olarak hafızalarda yerini alıyor.
Meldanur Çakır
