Meldanur Çakır
Kocaeli Büyükşehir Belediyesi ile Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ortaklığında yürütülen “İzmit Körfezi Dip Çamuru Temizleme Projesi” kapsamında deniz tabanından 1,8 milyon metreküp çamur çıkarıldı. Temizliğin ardından oksijen seviyesinin arttığı körfezde yunuslar, kırlangıç balıkları ve kalamar gibi deniz canlıları yeniden görülmeye başlandı.
Marmara Denizi’ndeki müsilaj sorununa karşı kalıcı çözüm üretmek amacıyla 2023 yılında başlatılan çalışmalarda önemli bir aşama kaydedildi. TÜBİTAK-MAM ve İstanbul Üniversitesi’nin bilimsel gözetiminde yürütülen operasyon kapsamında, toplam 468 hektarlık alanın 195 hektarı dip çamurundan arındırıldı. Ekiplerin aralıksız sürdürdüğü çalışmalarla deniz ekosisteminden yaklaşık 120 bin kamyon dolusu (1,8 milyon metreküp) çamur uzaklaştırılarak bertaraf edildi.
Dip çamurunun oluşturduğu tabakanın kalkmasıyla birlikte İzmit Körfezi’nde su sirkülasyonu yeniden sağlandı. Deniz habitatında yaşanan iyileşme, bölgedeki canlı çeşitliliğine doğrudan yansıdı. Uzun süredir bölgede gözlemlenemeyen yunus sürüleri yeniden İzmit Körfezi’nde kayıt altına alınırken, kırlangıç balıkları ve kalamarların da temizlenen alanlara geri döndüğü tespit edildi. Proje kapsamında gerçekleştirilen su altı dalışlarında deniz suyunun filtrasyonunu sağlayan pinalar, deniz çayırları ve organik atıkları temizleyen deniz patlıcanlarının popülasyonunda artış gözlemlendi.
Örnek gösteriliyor
Avrupa’nın en büyük çevre yatırımlarından biri olarak nitelendirilen “Dip Çamuru Projesi”, uluslararası platformlarda da dikkat çekiyor. Daha önce New York, Azerbaycan ve İspanya’da düzenlenen çevre ve iklim zirvelerinde sunumu yapılan proje, deniz ekosistemi restorasyonu konusunda diğer kıyı şehirleri için bir model olarak değerlendiriliyor.
